Miras Bırakanın Bağışları Nedir?
Bir kişi öldükten sonra geriye kalan mal varlığına miras miras bırakma denir. Bu mal varlığının bir kısmı, hayatta olduğu dönemde yaptığı bağışlarla azalmış olabilir. Bu bağışlar, mirasın kalanını etkileyebilir.
Mahfuz Hisse Nedir?
Her bireyin, miras bırakanın geriye kalan mal varlığından mutlaka hakkıyla pay alması gereken bir miktar vardır. Buna 'mahfuz hisse' denir. Mahfuz hisse, yasal olarak belirlenmiş bir paydır ve miras bırakanın istediği gibi tüm mal varlığını bağışlamasına izin vermez.
Bağışlar Neden Tenkis Edilebilir?
Miras bırakanın yaptığı bazı bağışlar, mahfuz hisseyi aşarsa 'tenkis' edilebilir. Tenkis, bağışın geçersiz sayılması ve mirasın kalanına iade edilmesi anlamına gelir. Hangi durumlarda bağışların tenkis edilebileceği aşağıda açıklanmıştır:
- Mahfuz Hisseyi Aşma: Bağışın miktarı, miras bırakanın geriye kalan mal varlığından mirasçılara düşen payı azaltırsa.
- Ölüm Öncesi Yapılan Bağışlar: Ölümden önce bir yıl içinde yapılan bağışlar, karine olarak iade edilebilir (yani geçersiz sayılabilir).
- Hile veya Muvazaa: Bağış, hileli veya zorla yapılmışsa (örneğin, baskı altında imzalanmışsa).
Tenkis Davası Nasıl Açılır?
Tenkis davası, Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılır. Bu davayı açmak için miras bırakanın ölümünden itibaren bir yıl içinde veya her halükarda on yıl içinde dava açmak gerekir.
Tenkis Davasının Sonucu Ne Olur?
Mahkeme, bağışın tamamını veya bir kısmını geri alabilir. Geri alınacak miktar, mahfuz hisseye yetecek kadar olmalıdır. Eğer bağışlanan kişi kötü niyetli ise (yani mahfuz hisseyi bilerek azaltmak istemişse), bağışın tamamı geri alınabilir.
Yargıtay'ın Görüşü
Yargıtay 14. Hukuk Dairesi, tenkis davalarında 'mahfuz hisseyi koruma' ilkesinin her zaman öncelikli olduğunu vurgulamaktadır. Bu, mahkemelerin bağışları değerlendirirken mahfuz hisseyi korumayı amaçladığı anlamına gelir.
Miras Avukatı Neden Önemli?
Miras hukuku karmaşık olabilir. Bu nedenle, miras bırakanın bağışlarının tenkis edilmesiyle ilgili bir durumla karşılaşırsanız, bir miras avukatından yardım almak önemlidir. Bir avukat, haklarınızı korumanıza ve doğru adımlar atmanıza yardımcı olabilir.
